Вирья санграха

потенция веществ

Астанга-санграха · Уттара стхана · Глава 47 · 83 стихов

Открыть в интерактивном читателе →

Вирья санграха — о потенции веществ

Глава 47 Уттара стханы — «Вирья санграха» — посвящена специализированному разделу: о потенции веществ. Это наиболее обширная часть Астанга-санграхи.

1
अथातो विषोपद्रवप्रतिषेधं नामाध्यायं व्याख्यास्यामः इति ह स्माहुरात्रेयादयो महर्षयः
атха̄то виш̣опадравапратиш̣едхам̣ на̄ма̄дхйа̄йам̣ вйа̄кхйа̄сйа̄мах̣ ити ха сма̄хура̄трейа̄дайо махарш̣айах̣
2
ज्वरकासवमिश्वासहिध्मा तृष्णातिमूर्च्छनम् विशोभेदो ऽतिकाठिन्यमानाहो बस्तिमूर्द्धरुक्
джварака̄савамиш́ва̄сахидхма̄ тр̣ш̣н̣а̄тимӯрччханам виш́обхедо 'тика̄т̣хинйама̄на̄хо бастимӯрддхарук
3
श्वयथुः पूतिदंशत्वं रक्तस्रावो विषानिलः इति षोडश निर्दिष्टा विषार्तानामुपद्रवाः गच्छन्त्युपोक्षिता नाशं यैर्जुष्टा विषरोगिणः
ш́вайатхух̣ пӯтидам̣ш́атвам̣ рактасра̄во виш̣а̄нилах̣ ити ш̣од̣аш́а нирдиш̣т̣а̄ виш̣а̄рта̄на̄мупадрава̄х̣ гаччхантйупокш̣ита̄ на̄ш́ам̣ йаирджуш̣т̣а̄ виш̣арогин̣ах̣
4
राजवृक्षफलोशीरकाश्मर्यघनपद्मकात् क्वाथः सशर्कराक्षौद्रो विषज्वरहरः परम्
ра̄джавр̣кш̣апхалош́ӣрака̄ш́марйагханападмака̄т ква̄тхах̣ саш́аркара̄кш̣аудро виш̣аджварахарах̣ парам
5
पीता तण्डुलतोयेन कटुका ससितोपला विषज्वरहराजाजी जीवकर्षभकोत्पलम्
пӣта̄ тан̣д̣улатойена кат̣ука̄ саситопала̄ виш̣аджварахара̄джа̄джӣ джӣвакарш̣абхакотпалам
6
कोलमज्जसिताधान्यभार्ङ्गीयष्ट्याह्वकेसरम् विषज्वरवमिश्वासकासतृष्णानिबर्हणम्
коламаджджасита̄дха̄нйабха̄рн̇гӣйаш̣т̣йа̄хвакесарам виш̣аджваравамиш́ва̄сака̄сатр̣ш̣н̣а̄нибархан̣ам
7
त्रिफलारग्वधव्याघ्रीक्वाथो ज्वरविबन्धजित् बालबिल्ववचामुस्ता कषायः सपुनर्नवः ज्वराग्निसादश्वयथून्निहन्ति विषसम्भवान्
трипхала̄рагвадхавйа̄гхрӣква̄тхо джваравибандхаджит ба̄лабилвавача̄муста̄ каш̣а̄йах̣ сапунарнавах̣ джвара̄гниса̄даш́вайатхӯнниханти виш̣асамбхава̄н
8
वैदेहिकारामठकं कपित्थरससैन्धवम् ससितामाक्षिकं लीढं श्वासकासज्वरापहम्
ваидехика̄ра̄мат̣хакам̣ капиттхарасасаиндхавам сасита̄ма̄кш̣икам̣ лӣд̣хам̣ ш́ва̄сака̄саджвара̄пахам
9
सद्राक्षानागरां कृष्णामथवा सवराघनाम् लीढ्वाज्यमधुना कासान्मुच्यते विषसम्भवात्
садра̄кш̣а̄на̄гара̄м̣ кр̣ш̣н̣а̄матхава̄ савара̄гхана̄м лӣд̣хва̄джйамадхуна̄ ка̄са̄нмучйате виш̣асамбхава̄т
10
सपाठाञ्जनमञ्जिष्ठाद्विनिशामधुकां तथा यष्ट्याह्वमम्भसा पीत्वा मरिचैरवचूर्णितम्
сапа̄т̣ха̄н̃джанаман̃джиш̣т̣ха̄двиниш́а̄мадхука̄м̣ татха̄ йаш̣т̣йа̄хвамамбхаса̄ пӣтва̄ маричаиравачӯрн̣итам
11
विषवम्यां पिबेत् क्वाथं विल्बमूलाद्रजो ऽथवा धात्रीषरूपकद्राक्षा मधुकं पयसा द्रुतम्
виш̣авамйа̄м̣ пибет ква̄тхам̣ вилбамӯла̄драджо 'тхава̄ дха̄трӣш̣арӯпакадра̄кш̣а̄ мадхукам̣ пайаса̄ друтам
12
वेल्लाग्र्याञ्जनसोशीरयष्ट्यैलाकणकेसरम् लिह्यान्मरिचकुम्भीं वा घृतपुष्परसद्रुताम्
велла̄грйа̄н̃джанасош́ӣрайаш̣т̣йаила̄кан̣акесарам лихйа̄нмаричакумбхӣм̣ ва̄ гхр̣тапуш̣парасадрута̄м
13
क्षीरिवृक्षाङ्कुरक्षौद्रसितास्तृड्वमथुच्छिदः
кш̣ӣривр̣кш̣а̄н̇куракш̣аудрасита̄стр̣д̣ваматхуччхидах̣
14
जीर्णशाल्योदनं क्षौद्रं क्षीरं चन्दनसाधितम् शीतान्भोनुपिबेत् भुक्त्वा विषच्छर्दिमपोहति
джӣрн̣аш́а̄лйоданам̣ кш̣аудрам̣ кш̣ӣрам̣ чанданаса̄дхитам ш́ӣта̄нбхонупибет бхуктва̄ виш̣аччхардимапохати
15
तैलगोविड्रसक्षौद्रैलिह्यात् कृष्णाप्रियङ्गुके
таилаговид̣расакш̣аудраилихйа̄т кр̣ш̣н̣а̄прийан̇гуке
16
श्वासी क्षौद्रेण वा द्राक्षाशृङ्गीमागधिकासिताः गुडनागरवैदेहीविजयामलकानि वा
ш́ва̄сӣ кш̣аудрен̣а ва̄ дра̄кш̣а̄ш́р̣н̇гӣма̄гадхика̄сита̄х̣ гуд̣ана̄гараваидехӣвиджайа̄малака̄ни ва̄
17
हिध्मायां शङ्खकनककटुकास्वर्णगैरिकम् वेल्लशुण्ठीकणोशीररजनीद्वितयानि वा
хидхма̄йа̄м̣ ш́ан̇кхаканакакат̣ука̄сварн̣агаирикам веллаш́ун̣т̣хӣкан̣ош́ӣрараджанӣдвитайа̄ни ва̄
18
लिह्याद्वा व्योषमृद्वीकां बीजपूररसेन वा सक्षौद्रं वालकरजः क्वाथं वा सगुडं पिबेत्
лихйа̄два̄ вйош̣амр̣двӣка̄м̣ бӣджапӯрарасена ва̄ сакш̣аудрам̣ ва̄лакараджах̣ ква̄тхам̣ ва̄ сагуд̣ам̣ пибет
19
विश्वभेषजगायत्रीहरिद्रामरदारुजम् दन्तीन्द्रवारुणीद्वीपीकल्कं सौवीरकेण वा
виш́вабхеш̣аджага̄йатрӣхаридра̄марада̄руджам дантӣндрава̄рун̣ӣдвӣпӣкалкам̣ саувӣракен̣а ва̄
20
तृण्मूर्च्छयोरशिरसो लेपसेका हिमा हिताः अम्भोजनालकुसुमचन्दनोशरीमौक्तिकैः वैहायससितातोयक्षीराज्येक्षुरसाप्लुतैः
тр̣н̣мӯрччхайораш́ирасо лепасека̄ хима̄ хита̄х̣ амбходжана̄лакусумачанданош́арӣмауктикаих̣ ваиха̄йасасита̄тойакш̣ӣра̄джйекш̣ураса̄плутаих̣
21
वीजनं तालवृन्तेन शीते सिकतिले स्थितिः
вӣджанам̣ та̄лавр̣нтена ш́ӣте сикатиле стхитих̣
22
कमलोत्पलकिञ्जल्कपटलावृतवारिषु विषतृड्दाहमूर्च्छाघ्नं सरसीष्ववगाहनम्
камалотпалакин̃джалкапат̣ала̄вр̣тава̄риш̣у виш̣атр̣д̣да̄хамӯрччха̄гхнам̣ сарасӣш̣вавага̄ханам
23
विषवेगसमुत्थायां तृष्णायां लाजतर्पणम् शर्करादाडिमक्षौद्रसलिलाप्लावितं पिबेत् वटवेतसजम्ब्वाम्रसेव्यतोयं च शीतलम्
виш̣авегасамуттха̄йа̄м̣ тр̣ш̣н̣а̄йа̄м̣ ла̄джатарпан̣ам ш́аркара̄да̄д̣имакш̣аудрасалила̄пла̄витам̣ пибет ват̣аветасаджамбва̄мрасевйатойам̣ ча ш́ӣталам
24
भूनिम्बमुस्तकटुकात्रायन्तीन्द्रयवान् समान् द्वौ भागौ चित्रकादष्टौ कुटजाद्वारिणा पिबेत् विषातिसारोदावर्तकासश्वासज्वरापहम्
бхӯнимбамустакат̣ука̄тра̄йантӣндрайава̄н сама̄н двау бха̄гау читрака̄даш̣т̣ау кут̣аджа̄два̄рин̣а̄ пибет виш̣а̄тиса̄рода̄вартака̄саш́ва̄саджвара̄пахам
25
लोध्रमोचरसाम्बष्ठाधातकीस्तण्डुलाम्बुना समाक्षिकाः पिबेत्तद्वन्नागरातिविषाभयाः
лодхрамочараса̄мбаш̣т̣ха̄дха̄такӣстан̣д̣ула̄мбуна̄ сама̄кш̣ика̄х̣ пибеттадванна̄гара̄тивиш̣а̄бхайа̄х̣
26
सधातकीः सकुटजाः साञ्जनाः श्लक्ष्णचूर्णिताः पाठानागरचूर्णं वा दध्ना युक्तं समाक्षिकम्
садха̄такӣх̣ сакут̣аджа̄х̣ са̄н̃джана̄х̣ ш́лакш̣н̣ачӯрн̣ита̄х̣ па̄т̣ха̄на̄гарачӯрн̣ам̣ ва̄ дадхна̄ йуктам̣ сама̄кш̣икам
27
बस्तिरुग्वर्तनाहेषु फलवर्तिं प्रयोजयेत् सारग्वधां सत्रिवृतां सोपकुल्यां हरीतकीम् पिबेत् घृतेन सक्षौद्रां बस्तिशूलादिनाशिनीम्
бастиругвартана̄хеш̣у пхалавартим̣ прайоджайет са̄рагвадха̄м̣ сатривр̣та̄м̣ сопакулйа̄м̣ харӣтакӣм пибет гхр̣тена сакш̣аудра̄м̣ бастиш́ӯла̄дина̄ш́инӣм
28
गृहधूमनतश्यामा नीलिनी तण्डुलीयकैः सिद्धं वाज्यं तथासिद्धं वरा क्वाथत्रिवृद्युतम्
гр̣хадхӯманаташ́йа̄ма̄ нӣлинӣ тан̣д̣улӣйакаих̣ сиддхам̣ ва̄джйам̣ татха̄сиддхам̣ вара̄ ква̄тхатривр̣дйутам
29
काकोली क्षीरिवृक्षत्वग्द्राक्षायष्ट्याह्वशर्कराः नस्यं विषशिरोरुघ्नं संयोज्यं शीतवारिणा
ка̄колӣ кш̣ӣривр̣кш̣атвагдра̄кш̣а̄йаш̣т̣йа̄хваш́аркара̄х̣ насйам̣ виш̣аш́ироругхнам̣ сам̣йоджйам̣ ш́ӣтава̄рин̣а̄
30
श्वयथौ शुद्धकोष्ठस्य पयः पाने हितं शृतम् विश्वभेषजवैदेहीकटुकादेवदारुभिः सुरसाम्लकल्कैर्वा छागं वा पिप्पलीशृतम्
ш́вайатхау ш́уддхакош̣т̣хасйа пайах̣ па̄не хитам̣ ш́р̣там виш́вабхеш̣аджаваидехӣкат̣ука̄девада̄рубхих̣ сураса̄млакалкаирва̄ чха̄гам̣ ва̄ пиппалӣш́р̣там
31
त्रिफलायाः कषायेण त्रिवृता भाविता त्र्यहम् आलोड्य सर्पिषा पीता विषश्वयथुनाशिनी
трипхала̄йа̄х̣ каш̣а̄йен̣а тривр̣та̄ бха̄вита̄ трйахам а̄лод̣йа сарпиш̣а̄ пӣта̄ виш̣аш́вайатхуна̄ш́инӣ
32
मधुवेल्लवराव्योषसुराह्वोशीरपद्मकैः विषश्वयथुजिल्लेपस्तथा स्वादुकषायकैः
мадхувеллавара̄вйош̣асура̄хвош́ӣрападмакаих̣ виш̣аш́вайатхуджиллепастатха̄ сва̄дукаш̣а̄йакаих̣
33
शिरीषपुष्पाहिशिरोनतकुष्ठैर्घृतान्वितः धूपो ऽगदः श्वयथुजित् समस्तविषनाशनः
ш́ирӣш̣апуш̣па̄хиш́иронатакуш̣т̣хаиргхр̣та̄нвитах̣ дхӯпо 'гадах̣ ш́вайатхуджит самаставиш̣ана̄ш́анах̣
34
अल्पेनाप्यपचारेण दंशः पूतित्वमश्नुते प्रायो न सहते तीक्ष्णमुष्णं वा भेषजं विषम्
алпена̄пйапача̄рен̣а дам̣ш́ах̣ пӯтитвамаш́нуте пра̄йо на сахате тӣкш̣н̣амуш̣н̣ам̣ ва̄ бхеш̣аджам̣ виш̣ам
35
मधुरस्निग्धशीतानि युञ्यात्तस्माद्विषव्रणे सेकालेपांश्च सक्षीरैः कषायैः क्षीरिवृक्षजैः
мадхураснигдхаш́ӣта̄ни йун̃йа̄ттасма̄двиш̣авран̣е сека̄лепа̄м̣ш́ча сакш̣ӣраих̣ каш̣а̄йаих̣ кш̣ӣривр̣кш̣аджаих̣
36
न्यग्रोधशुङ्गमधुकतिलसर्षपसैन्धवम् साभया निम्बपत्राज्यं दंशपूतित्वनाशनम् कर्णिकापातनं श्रेष्ठं विषव्रणविनाशनम्
нйагродхаш́ун̇гамадхукатиласарш̣апасаиндхавам са̄бхайа̄ нимбапатра̄джйам̣ дам̣ш́апӯтитвана̄ш́анам карн̣ика̄па̄танам̣ ш́реш̣т̣хам̣ виш̣авран̣авина̄ш́анам
37
रक्ते स्रवत्यतिभृशं घृतं समरिचं पिबेत् तण्डुलीयकमूलेन सितया वा समन्वितम्
ракте сраватйатибхр̣ш́ам̣ гхр̣там̣ самаричам̣ пибет тан̣д̣улӣйакамӯлена ситайа̄ ва̄ саманвитам
38
दंशं प्रलेपयेच्चास्य दार्व्या सुश्लक्ष्णपिष्टया सितोपलाक्षौद्रघृतच्छागदुग्धानि नावनम्
дам̣ш́ам̣ пралепайечча̄сйа да̄рвйа̄ суш́лакш̣н̣апиш̣т̣айа̄ ситопала̄кш̣аудрагхр̣таччха̄гадугдха̄ни на̄ванам
39
शमीकल्कं पिबेच्छ्लक्ष्णमङ्गं लिम्पोद्विशालया नावने हेमं शुक्ला च ततः शाम्यति शोणितम्
ш́амӣкалкам̣ пибеччхлакш̣н̣аман̇гам̣ лимподвиш́а̄лайа̄ на̄ване хемам̣ ш́укла̄ ча татах̣ ш́а̄мйати ш́он̣итам
40
क्द्शस्यातिस्रुते रक्ते रूक्षैरत्यर्थसेवितैः विषस्य च स्वभावेन मातरिश्वा प्रकुप्यति
кдш́асйа̄тисруте ракте рӯкш̣аиратйартхасевитаих̣ виш̣асйа ча свабха̄вена ма̄тариш́ва̄ пракупйати
41
उन्मादाक्षेपकमनोभ्रंशापस्मृतयस्ततः तत्रेष्टं स्नेहनं बस्तिनस्यप्रधमानाञ्जनम्
унма̄да̄кш̣епакаманобхрам̣ш́а̄пасмр̣тайастатах̣ татреш̣т̣ам̣ снеханам̣ бастинасйапрадхама̄на̄н̃джанам
42
नागदन्त्यभयाकुष्ठपिप्पलीवृषकट्फलम् भल्लातकास्थिकटुकाबिल्वप्रतिविषाग्निकाः सक्षीरं तैर्घृतं सिद्धं विषवातविकारजित्
на̄гадантйабхайа̄куш̣т̣хапиппалӣвр̣ш̣акат̣пхалам бхалла̄така̄стхикат̣ука̄билвапративиш̣а̄гника̄х̣ сакш̣ӣрам̣ таиргхр̣там̣ сиддхам̣ виш̣ава̄тавика̄раджит
43
पिबेदेरण्डतैलं वा छागमांसरसान्वितम् ऐकध्यं घृततैलं वा मेध्यमांसरसाशनः
пибедеран̣д̣атаилам̣ ва̄ чха̄гама̄м̣сараса̄нвитам аикадхйам̣ гхр̣татаилам̣ ва̄ медхйама̄м̣сараса̄ш́анах̣
44
कार्पासमूलं मरिचं हरिद्रे नलदं नलम् पिप्पलीं स्वर्जिकां कुष्ठं जलेनालोड्य पाययेत् उन्मत्तं विषवातेन तथापस्मारिणं नरम्
ка̄рпа̄самӯлам̣ маричам̣ харидре наладам̣ налам пиппалӣм̣ сварджика̄м̣ куш̣т̣хам̣ джалена̄лод̣йа па̄йайет унматтам̣ виш̣ава̄тена татха̄пасма̄рин̣ам̣ нарам
45
वचाहंसपदीव्योषदधित्थं हस्तिपिप्पलीम् देवदारुबलाबिल्वकृमिजित् कुष्ठटुण्टुकम्
вача̄хам̣сападӣвйош̣ададхиттхам̣ хастипиппалӣм девада̄рубала̄билвакр̣миджит куш̣т̣хат̣ун̣т̣укам
46
लोध्राखुकर्ण्यतिविषाः क्षीरं सर्पिश्च पाययेत् निहन्ति पानाभ्यङ्गाभ्यां घृतं सर्वविषाणि तत्
лодхра̄кхукарн̣йативиш̣а̄х̣ кш̣ӣрам̣ сарпиш́ча па̄йайет ниханти па̄на̄бхйан̇га̄бхйа̄м̣ гхр̣там̣ сарвавиш̣а̄н̣и тат
47
प्रतिकुर्याद्यथास्वं च रोगेष्वेवं परेषु च दोषानुबन्धमालोच्य विषतन्त्राविरोधतः
пратикурйа̄дйатха̄свам̣ ча рогеш̣вевам̣ пареш̣у ча дош̣а̄нубандхама̄лочйа виш̣атантра̄виродхатах̣
48
दृश्यशब्दागदैरस्य विषशेषं निवर्तयेत् अल्पमप्यवशिष्टं हि व्याधये मरणाय वा
др̣ш́йаш́абда̄гадаирасйа виш̣аш́еш̣ам̣ нивартайет алпамапйаваш́иш̣т̣ам̣ хи вйа̄дхайе маран̣а̄йа ва̄
49
धवाश्वकर्णतिनिशकरघाटकपीतनान् पलाशाम्रातककुभपारिभद्रकतिल्वकान्
дхава̄ш́вакарн̣атиниш́акарагха̄т̣акапӣтана̄н пала̄ш́а̄мра̄такакубхапа̄рибхадракатилвака̄н
50
कपित्थकुटजाङ्कोलप्रग्रहामलकीभुजान् शमीश्लेष्मातकाश्मन्तगोजीयमलकण्टकान्
капиттхакут̣аджа̄н̇колапраграха̄малакӣбхуджа̄н ш́амӣш́леш̣ма̄така̄ш́мантагоджӣйамалакан̣т̣ака̄н
51
चिरिविल्वार्ककट्वङ्गसमङ्गामधुशिग्रुकान् गोपघोण्टाहिमारौ च भस्मीकृत्याम्भसा गवाम्
чиривилва̄ркакат̣ван̇гасаман̇га̄мадхуш́игрука̄н гопагхон̣т̣а̄хима̄рау ча бхасмӣкр̣тйа̄мбхаса̄ гава̄м
52
क्षारकल्पेनविस्राव्य पचेत् क्षिप्त्वावचूर्णितान् पिप्पलीद्वयकोशास्रसप्तपर्णैलवालुकान्
кш̣а̄ракалпенависра̄вйа пачет кш̣иптва̄вачӯрн̣ита̄н пиппалӣдвайакош́а̄срасаптапарн̣аилава̄лука̄н
53
वराङ्गचोचमञ्जिष्ठाकुष्ठवञ्जुलटुण्टुकान् विडङ्गातिविषानन्तासर्षपतण्डुलीयकान्
вара̄н̇гачочаман̃джиш̣т̣ха̄куш̣т̣хаван̃джулат̣ун̣т̣ука̄н вид̣ан̇га̄тивиш̣а̄нанта̄сарш̣апатан̣д̣улӣйака̄н
54
सुराह्वसरलप्लक्षगृहधूमकरञ्जकान् नागदन्ती सुतश्रेणी निचुलं वरुणं वचाम्
сура̄хвасаралаплакш̣агр̣хадхӯмакаран̃джака̄н на̄гадантӣ суташ́рен̣ӣ ничулам̣ варун̣ам̣ вача̄м
55
वर्द्धमानमयो बिल्वं क्षारवत्पाकमागतम् तत् लोहकुम्भे निहितं कार्यं सन्निहितं सदा
варддхама̄намайо билвам̣ кш̣а̄раватпа̄кама̄гатам тат лохакумбхе нихитам̣ ка̄рйам̣ саннихитам̣ сада̄
56
तेन दुन्दुभिमालिम्बेत् पताकास्तरणानि च दर्शनश्रवणस्पर्शैर्निर्विषं तानि कुर्वते
тена дундубхима̄лимбет пата̄ка̄старан̣а̄ни ча дарш́анаш́раван̣аспарш́аирнирвиш̣ам̣ та̄ни курвате
57
पानात् क्षारागदश्चैष विषं स्थावरजङ्गमम् शूलगुल्मोदराजर्णिश्वासकासाश्मशर्कराः
па̄на̄т кш̣а̄ра̄гадаш́чаиш̣а виш̣ам̣ стха̄вараджан̇гамам ш́ӯлагулмодара̄джарн̣иш́ва̄сака̄са̄ш́маш́аркара̄х̣
58
शोफार्शोग्रहणीदोषानरुचिं च नियच्छति अपि तक्षकतुल्यानां सर्पाणां दर्पनाशनः
ш́опха̄рш́ограхан̣ӣдош̣а̄наручим̣ ча нийаччхати апи такш̣акатулйа̄на̄м̣ сарпа̄н̣а̄м̣ дарпана̄ш́анах̣
59
श्रीवेष्टकमनोह्वालं ससर्जरसवालकम् कर्षांशं नागपुष्पस्य प्रकुञ्चं त्रुटिविंशकम्
ш́рӣвеш̣т̣акаманохва̄лам̣ сасарджарасава̄лакам карш̣а̄м̣ш́ам̣ на̄гапуш̣пасйа пракун̃чам̣ трут̣ивим̣ш́акам
60
हरेणवश्चतुःषष्टिः कुटन्नटचतुष्टयम् शताह्वां षोडशैतानि पुष्ये सम्भृत्य पेषयेत्
харен̣аваш́чатух̣ш̣аш̣т̣их̣ кут̣аннат̣ачатуш̣т̣айам ш́ата̄хва̄м̣ ш̣од̣аш́аита̄ни пуш̣йе самбхр̣тйа пеш̣айет
61
आश्लेषासु गवां मध्ये शस्त्रमन्त्राभिरक्षितम् कुमार्या स्नातया तत्र मन्त्रोयं विष्णुनिर्मितः
а̄ш́леш̣а̄су гава̄м̣ мадхйе ш́астрамантра̄бхиракш̣итам кума̄рйа̄ сна̄тайа̄ татра мантройам̣ виш̣н̣унирмитах̣
62
माता मे विजयानाम जयो नाम पिता मम अजय्यस्य च पुत्रोसौ विजये च जयामि वः
ма̄та̄ ме виджайа̄на̄ма джайо на̄ма пита̄ мама аджаййасйа ча путросау виджайе ча джайа̄ми вах̣
63
सुगन्धाख्योयमगदो नित्यं देहविलेपनात् अभङ्गकरणो युद्धे विवादे च जयावहः
сугандха̄кхйойамагадо нитйам̣ дехавилепана̄т абхан̇гакаран̣о йуддхе вива̄де ча джайа̄вахах̣
64
अमुना लेपिताश्छत्रदुन्दुभिध्वजतोरणाः दृष्टस्पृष्टश्रुता घ्नन्ति विषं स्थावरजङ्गमम् भूतबालग्रहोन्मादान् गेहस्थोपि निवारयेत्
амуна̄ лепита̄ш́чхатрадундубхидхваджаторан̣а̄х̣ др̣ш̣т̣аспр̣ш̣т̣аш́рута̄ гхнанти виш̣ам̣ стха̄вараджан̇гамам бхӯтаба̄лаграхонма̄да̄н гехастхопи нива̄райет
65
प्रपौण्डरीकसरलदेवदारुकुटन्नटम् जटाशताह्वातिविषातिलपर्णीसुगन्धिका
прапаун̣д̣арӣкасараладевада̄рукут̣аннат̣ам джат̣а̄ш́ата̄хва̄тивиш̣а̄тилапарн̣ӣсугандхика̄
66
नीलीयिवफलाभार्ङ्गीमधुयष्ट्यैलवालुकम् तोयतोयदकालीयतगरध्यामकत्वचः
нӣлӣйивапхала̄бха̄рн̇гӣмадхуйаш̣т̣йаилава̄лукам тойатойадака̄лӣйатагарадхйа̄макатвачах̣
67
नखपद्मकपुन्नागपत्रकालानुसारिवाः तालीसपत्रं मरिचं जोङ्गकं चन्दनद्वयम्
накхападмакапунна̄гапатрака̄ла̄нуса̄рива̄х̣ та̄лӣсапатрам̣ маричам̣ джон̇гакам̣ чанданадвайам
68
द्व्येलाद्विसेव्यद्विता द्विनिशा नलदद्वयम् लाक्षाशीतशिवव्योषफलिनीधान्यगैरिकम्
двйела̄двисевйадвита̄ двиниш́а̄ налададвайам ла̄кш̣а̄ш́ӣташ́ивавйош̣апхалинӣдха̄нйагаирикам
69
शैलेयकशिलापुष्पग्रन्थिला चोरकाभयाः अर्कस्थौणेयपृथ्वीका कटुका चन्द्रराजयः
ш́аилейакаш́ила̄пуш̣пагрантхила̄ чорака̄бхайа̄х̣ аркастхаун̣ейапр̣тхвӣка̄ кат̣ука̄ чандрара̄джайах̣
70
कलिङ्गकः सर्जरसः कुष्ठं लवणपञ्चकम् श्रीपर्णिकाश्मरीशेलुशिंशपा सिन्दुवारजः
калин̇гаках̣ сарджарасах̣ куш̣т̣хам̣ лаван̣апан̃чакам ш́рӣпарн̣ика̄ш́марӣш́елуш́им̣ш́апа̄ синдува̄раджах̣
71
चम्पकाशोकसुरससुमनस्तिल्वकोद्भवाः पाटल्यास्तृणशूल्याश्च प्रसवाः कुमुदोत्पलम्
чампака̄ш́окасурасасуманастилвакодбхава̄х̣ па̄т̣алйа̄стр̣н̣аш́ӯлйа̄ш́ча прасава̄х̣ кумудотпалам
72
तिनिशार्जुनशम्याकधवपुष्पं सपङ्कजम् पञ्चाशीतेरिदं चूर्णं समूत्रघृतमाक्षिकम्
тиниш́а̄рджунаш́амйа̄кадхавапуш̣пам̣ сапан̇каджам пан̃ча̄ш́ӣтеридам̣ чӯрн̣ам̣ самӯтрагхр̣тама̄кш̣икам
73
निधापयेत् गवां शृङ्गे मनुष्यं पुनराहरेत् (मनुष्यं तेन जीवयेत्) भग्नस्कन्धं विवृत्ताक्षं मृत्योर्दंष्ट्रान्तरं गतम्
нидха̄пайет гава̄м̣ ш́р̣н̇ге мануш̣йам̣ пунара̄харет (мануш̣йам̣ тена джӣвайет) бхагнаскандхам̣ вивр̣тта̄кш̣ам̣ мр̣тйордам̣ш̣т̣ра̄нтарам̣ гатам
74
महासुगन्धो नाम्नायमतिवीर्योतितेजसा वारयत्यतिदुर्वारं विषाग्निं वासुकेरपि
маха̄сугандхо на̄мна̄йамативӣрйотитеджаса̄ ва̄райатйатидурва̄рам̣ виш̣а̄гним̣ ва̄сукерапи
75
नृपोनेनानुलिप्ताङ्गो भवेत् सर्वजनप्रियः तेजस्वितां च लभते राजकस्यापि मध्यगः
нр̣понена̄нулипта̄н̇го бхавет сарваджанаприйах̣ теджасвита̄м̣ ча лабхате ра̄джакасйа̄пи мадхйагах̣
76
शीतमेव च कुर्वीत विधानं विषरोगिणाम् मुक्त्वा कीटविषं तद्धि शीतेनातिप्रबर्द्धते
ш́ӣтамева ча курвӣта видха̄нам̣ виш̣арогин̣а̄м муктва̄ кӣт̣авиш̣ам̣ таддхи ш́ӣтена̄типрабарддхате
77
शालयः षष्टिका जीर्णाः कोरदूषाः प्रियङ्गवः मुद्गो हरेणुस्तुवरी पटोलं वेत्रपल्लवाः
ш́а̄лайах̣ ш̣аш̣т̣ика̄ джӣрн̣а̄х̣ корадӯш̣а̄х̣ прийан̇гавах̣ мудго харен̣устуварӣ пат̣олам̣ ветрапаллава̄х̣
78
तण्डुलीयकजीवन्ती वार्ताकं सुनिषण्णकः जाङ्गलं दाडिमं धात्री कपित्थं सैन्धवं सिता
тан̣д̣улӣйакаджӣвантӣ ва̄рта̄кам̣ суниш̣ан̣н̣аках̣ джа̄н̇галам̣ да̄д̣имам̣ дха̄трӣ капиттхам̣ саиндхавам̣ сита̄
79
अविदाहियदन्यच्च विज्ञायान्नस्वरूपतः तत्तद्दद्याद्विषार्तेभ्यः कार्या व्यञ्जनसंस्कृतिः कषायैर्विषहन्तृऋणां घृनैः कल्याणकादिभिः
авида̄хийаданйачча виджн̃а̄йа̄ннасварӯпатах̣ таттаддадйа̄двиш̣а̄ртебхйах̣ ка̄рйа̄ вйан̃джанасам̣скр̣тих̣ каш̣а̄йаирвиш̣ахантр̣р̣н̣а̄м̣ гхр̣наих̣ калйа̄н̣ака̄дибхих̣
80
दिव्यसारसकूपोत्थमन्यद्वा शृतशीतलम् मध्वामलकयुक्तं वा विषार्त्तः सलिलं पिबेत् नदीतटाकजं त्याज्यं विशेषेण घनागमे
дивйаса̄расакӯпоттхаманйадва̄ ш́р̣таш́ӣталам мадхва̄малакайуктам̣ ва̄ виш̣а̄рттах̣ салилам̣ пибет надӣтат̣а̄каджам̣ тйа̄джйам̣ виш́еш̣ен̣а гхана̄гаме
81
शुक्लवस्त्रोदरायातैः सुकृताः सक्तवो यवैः तक्रेण सघृताः पीताः परमं विषनाशनाः
ш́уклавастродара̄йа̄таих̣ сукр̣та̄х̣ сактаво йаваих̣ такрен̣а сагхр̣та̄х̣ пӣта̄х̣ парамам̣ виш̣ана̄ш́ана̄х̣
82
तिलमद्यकुलत्थक्षुत्क्रुद्भयायासमैथुनम् वर्जयेद्विषमुक्तोपि दिवास्वप्नं विशेषतः
тиламадйакулаттхакш̣уткрудбхайа̄йа̄самаитхунам варджайедвиш̣амуктопи дива̄свапнам̣ виш́еш̣атах̣
83
प्रशान्तदोषं प्रकृतिस्थधातु माहारकामं सममूत्रविट्कम् प्रसन्नवर्णेन्द्रियचित्तचेष्टं वैद्योवगच्छेदविषं मनुष्यम्
праш́а̄нтадош̣ам̣ пракр̣тистхадха̄ту ма̄ха̄рака̄мам̣ самамӯтравит̣кам прасаннаварн̣ендрийачиттачеш̣т̣ам̣ ваидйовагаччхедавиш̣ам̣ мануш̣йам